İstanbul'da 2005'ten beri aynı kiracının kullandığı bir iş yerine ilişkin kira tespit davasında Yargıtay, yalnızca son sözleşme tarihini esas alan yerel mahkeme kararını bozdu. Kararla birlikte kira ilişkisinin başlangıç tarihi de hesaba katılacak.
2005'TEN BERİ AYNI KİRACIDA
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 3 Mart 2026 tarihli, 2025/3450 esas ve 2026/1141 karar sayılı kararına konu olan iş yeri, İstanbul'da 2005 yılında kiralandı. Aynı kiracının kullanmaya devam ettiği iş yeri için taraflar 2018'de yeni bir kira sözleşmesi imzaladı.
22 BİN LİRALIK KİRA İÇİN 39 BİN TALEBİ
2021 yılında kiracının aylık kira bedeli 22 bin lira seviyesindeydi. Kiranın bölgedeki benzer iş yerlerine göre düşük kaldığını öne süren ev sahibi, bedelin 39 bin liraya çıkarılması talebiyle dava açtı. Davada asıl tartışma, 2018'de imzalanan sözleşmenin üzerinden 5 yıl geçmemiş olması nedeniyle hangi tarihin esas alınacağı konusunda yaşandı.
YEREL MAHKEME VE İSTİNAF "5 YIL DOLMADI" DEDİ
Davaya bakan sulh hukuk mahkemesi, 2018 sözleşmesinin üzerinden 5 yıl geçmediğini belirterek kiranın hakkaniyete göre yeniden belirlenemeyeceğine karar verdi. Mahkeme, yalnızca sözleşmedeki artış şartının uygulanabileceğine hükmetti. Ev sahibinin istinaf başvurusunu değerlendiren İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 35. Hukuk Dairesi de yerel mahkemenin kararını yerinde bularak başvuruyu reddetti.
YARGITAY KARARI BOZDU
Dosyayı inceleyen Yargıtay 3. Hukuk Dairesi ise kararı bozdu. Daire, kiracının taşınmazı 2005'ten bu yana kullandığına dikkat çekerek 2018'deki sözleşmenin yeni bir kira ilişkisi kurmaktan çok mevcut ilişkiyi yazılı hale getirme amacı taşıyabileceğini belirtti. Kararda, yalnızca son sözleşmenin tarihine bakılarak sonuca gidilemeyeceği vurgulandı. Kira ilişkisinin başlangıç tarihi ile 2018'de belirlenen bedelin o dönemin piyasa koşullarına uygun olup olmadığının birlikte değerlendirilmesi gerektiğinin altı çizildi.
BİLİRKİŞİ YENİDEN İNCELEYECEK
Bozma kararının ardından dosya için bilirkişiden ek rapor alınacak. Rapora göre 2 farklı sonuç ortaya çıkabilecek:
- 2018'de belirlenen bedel o dönemin piyasa rayicine uygun bulunursa, talep edilen dönem için sözleşmedeki artış şartı ve yasal endeks artışı esas alınacak.
- Bedelin rayicin altında kaldığı ve sözleşmenin mevcut ilişkiyi sürdürmek amacıyla yapıldığı tespit edilirse, 2005'teki ilk kira başlangıcı dikkate alınarak kira bedeli hakkaniyete göre belirlenebilecek.
Bozma kararı, kiranın doğrudan 39 bin liraya çıkarılacağı anlamına gelmiyor. Nihai bedel, bilirkişi incelemesi ve kanuni şartlara göre belirlenecek.
5 YILLIK SÜRE YÜRÜRLÜKTE
Kanundaki 5 yıllık süre ise yürürlüğünü koruyor. Hukukçulara göre karar, sözleşmenin yenilenmesiyle bu sürenin yapay biçimde sıfırlanmasının önüne geçiyor. Yeni sözleşmede belirlenen bedel imza tarihindeki piyasa rayicine uygunsa, 5 yıllık süre yeni sözleşme tarihinden başlıyor. Bu durumda süre dolmadan yalnızca endeks oranında artış talep edilebiliyor.
HANGİ BELGELER ÖNEMLİ?
Benzer davalarda ev sahipleri için kira ilişkisinin ilk başlangıcını gösteren eski sözleşmeler ve kira ödemelerine ait banka dekontları önem taşıyor. Kiracılar açısından ise yeni sözleşmenin imzalandığı dönemdeki bedelin piyasaya uygun olduğunu gösteren emsal ilanlar ve varsa bilirkişi raporları belirleyici olabiliyor.
YargıtayMahkemekiracıGüncel